ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಗದು ನೋಟುಗಳ ಬಳಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಂತಿಲ್ಲ. ಯುಪಿಐ, ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಬಳಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ರೂಪಿಸಲಾದ ನೋಟುಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹಲವರು ಗಮನಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ.
ದಿನನಿತ್ಯ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ಅನೇಕ ಜನರಿಗೆ ನೋಟುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣ ಆದರೆ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಇಲ್ಲದೇ ಇರುವುದೇ ವಾಸ್ತವ. ನೋಟಿನ ಅಂಚುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಸಣ್ಣ ಕಪ್ಪು ಉಬ್ಬು ಗೆರೆಗಳು ಕೇವಲ ಅಲಂಕಾರವಲ್ಲ, ಅವುಗಳ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಉದ್ದೇಶ ಅಡಗಿದೆ.
ಇದನ್ನು ಓದಿ: ₹500 ನೋಟುಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗುತ್ತೆ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯ
ಇದನ್ನು ಓದಿ: ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ 1,500 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಟವರ್ ಹತ್ತಿ ಲೈಟ್ ಬದಲಾಯಿಸಲು ₹20 ಲಕ್ಷ ಹಣ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ..!
ಈ ಉಬ್ಬು ಗೆರೆಗಳನ್ನು ದೃಷ್ಟಿಹೀನರು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ನೋಟನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವಾಗ, ಆ ಗೆರೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಮೌಲ್ಯದ ನೋಟು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಪ್ರತಿ ಮೌಲ್ಯದ ನೋಟಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 100 ರೂಪಾಯಿ ನೋಟಿನಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅಂಚುಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಉಬ್ಬು ಗೆರೆಗಳಿರುತ್ತವೆ.
200 ರೂಪಾಯಿ ನೋಟಿನಲ್ಲಿ ಇದೇ ಗೆರೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸಣ್ಣ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಗುರುತುಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. 500 ರೂಪಾಯಿ ನೋಟಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಐದು ಉಬ್ಬು ಗೆರೆಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಗೊಂದಲವಿಲ್ಲದೆ ಗುರುತಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಈ ಗುರುತುಗಳು ಅಷ್ಟೊಂದು ಮಹತ್ವದಂತೆ ಕಾಣದಿದ್ದರೂ, ದೃಷ್ಟಿಹೀನರಿಗೆ ಇವು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯ ಸಾಧನವಾಗಿವೆ. ಇತರರ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೇ ತಾವು ಕೊಡುತ್ತಿರುವ ಅಥವಾ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಹಣ ಸರಿಯಾದುದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ನೋಟಿನ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಅಶೋಕ ಸ್ತಂಭದ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಉಬ್ಬು ಮುದ್ರಣದ ಮೂಲಕ ಮುದ್ರಿಸಿರುವುದರಿಂದ, ನೋಟು ನಿಜವಾದದೆಯೇ ಅಥವಾ ನಕಲಿಯೇ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಸ್ಪರ್ಶದ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಣ್ಣ ವಿನ್ಯಾಸಗಳೇ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬಳಕೆಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿವೆ.
ಇದನ್ನು ಓದಿ: ಚಿನ್ನ ಇದ್ದರೂ ಇನ್ಮುಂದೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗಲ್ಲ ಗೋಲ್ಡ್ ಲೋನ್: RBI ಹೊಸ ನಿಯಮ..!





